Ponadczasowe arcydzieło, które powinien znać każdy

Nie bez powodu lektura

“Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza to nie tylko idealnie skrojona epopeja romantyczna, to również wielowątkowa opowieść o prawdach i naturze człowieka. Historia, dzięki której możemy nie tylko poznać zasady szlacheckie, panujące w ogarniętej zaborami Polsce XIX wieku. To też, a może przede wszystkim, opowieść o odkupieniu, poświęceniu i miłości do ojczyzny. “Pan Tadeusz” książkę kupisz na Taniej Książce.

Tytułowy Tadeusz powraca do rodzinnej miejscowości po zakończonych studiach w Wilnie. Chociaż wuj chce, by się ożenił i przejął jego gospodarstwo, młodzieńcowi nie spieszy się do żeniaczki. W przeciągu pięciu dni nie tylko pozna dwie kobiety, między którymi będzie musiał wybrać, ale dowie się też wiele o dziejach znajdującego się nieopodal zamku i blamażu, jakiego dopuścił się jego ojciec. Przede wszystkim będzie musiał bardzo szybko dorosnąć emocjonalnie, chociaż wiele czynników będzie działało na jego niekorzyść.

Miłość ponad wszystko

Główny bohater, Jacek Soplica, spaja wszystkie historie, które poznajemy w epopei. Jego zachowanie, decyzje i temperament wpływają na większość bohaterów, powodując w nich skrajne emocje. Do tego stopnia przesadzi z wymierzaniem sprawiedliwości na własną rękę, że będzie zmuszony uciekać. Jego życie, od momentu wyjazdu, będzie naznaczone brzemieniem, które przez kilka dekad będzie na nim ciążyło. W akcie pokuty uda mu się naprawić wiele krzywd, chociaż najbardziej będzie chciał cofnąć czas i zmienić swoje postępowanie za młodu.

Publikacja utrzymana jest w duchu romantycznych zrywów narodowo-wyzwoleńczych, wielkiego oddania tradycji, ale nie zapomina o prywatnych losach swoich bohaterów. Z każdym z nich dowiadujemy się, czego pragną, co ich motywuje, a przede wszystkim wystawiamy ich na próbę – czasu i uczuć. Większość z nich wyjdzie z tego pojedynku zwycięsko. Niektórzy będą musieli się poświęcić, by zmyć grzechy swojej przeszłości. Żadne z nich nie cofnie się przed niczym, by zrealizować swój plan.

W duchu walki o ojczyznę

Droga na Rosję

“Pan Tadeusz” książka Mickiewicza to z pewnością najbardziej rozpoznawalny przez polskiego czytelnika tytuł. Nie tylko z uwagi na to, że jest szkolną lekturą i uznaje się go za epopeję, czyli pieśń o wielkich czynach rodaków. To przede wszystkim opowieść o gorliwej wierze w odzyskanie niepodległości, zwłaszcza w dobie kampanii napoleońskiej, z którą w tamtym czasie wiązane są nadzieje wydostania się z kajdan rosyjskiego zaboru. To utwór utrzymany w duchu zjednoczenia ku wspólnej, najwyższej idei, jaką jest dobro kraju – bez względu na klasę społeczną, pochodzenie lub przygotowanie militarne.

Główny bohater, Jacek Soplica, jest spoiwem wszystkich historii. W retrospekcjach poznajemy jego burzliwą młodość, awanturniczy tryb życia i chęć udowodnienia swoich racji. Paliwoda, chociaż oddany ojczyźnie, zboczy z kursu poprawnego obywatela próbując załatwić prywatne potyczki z ojcem swej niedoszłej narzeczonej. W porywie furii, typowo romantycznego indywidualizmu, dopuści się czegoś, co okryje go hańbą na wiele lat. I doprowadzi do osobistej tragedii wszystkich bliskich mu osób.

Miłość, tylko inaczej

Wyidealizowana postać Ewy, którą Jacek ukochał ponad życie, musi zejść na dalszy plan. Przemiana bohatera, z romantycznego kochanka w oddanego ojczyźnie patriotę, jest punktem zwrotnym całej opowieści. Jego pokuta, wymierzana codziennie i w zaskakująco dużych dawkach, stanie się katalizatorem działania nie tylko dla niego, ale dla wszystkich, których zacznie werbować do walki z Moskalami. Już pod innym nazwiskiem powróci do rodzinnego Soplicowa, by zobaczyć jak chowa się jego syn. Nie to jest jednak najważniejsze. Jacek przybywa, ponieważ ma nadzieję, że uzyska przebaczenie. Jest tylko jedna osoba, która może go udzielić, a jak dowiadujemy się z kart powieści, nie darzy Sopliców żadnym szacunkiem. Zanim dojdzie do ich spotkania na drodze znajdzie się jeszcze wyjątkowo skuteczna armia rosyjska. Zanim bohater rozprawi się z przeszłością, musi najpierw stawić czoła teraźniejszym wrogom ojczyzny.

Sielankowo, później wojennie

Raj na ziemi, z tajemnicą z przeszłości

Adam Mickiewicz, będący na emigracji, tęsknił za swym krajem tak silnie, że pokusił się o napisanie utworu w którym idealizuje rodzinne strony, obyczaje szlacheckie oraz postawy narodowo-wyzwoleńcze. “Pan Tadeusz” to bezsprzecznie trudny w warstwie językowej tekst, napisany rymowanym trzynastozgłoskowcem, w którym poznajemy prawie setkę bohaterów. Autor chciał zwrócić uwagę czytelnika nie tylko na rozdzierającą go tęsknotę, ale obudzić w czytelniku żar patriotyczny, a także przekazać garść historii odnośnie prawdziwej siły miłości.

Utwór przenosi nas do idyllicznej krainy, w której przyroda jest istotnym elementem opowieści. Przede wszystkim zwraca uwagę na zawiłości terytorialne, które zaczęły się piętrzyć po Targowicy. Wiele z różnic klasowych, które są dość dokładnie zarysowane, stanowią doskonałe studium narodu polskiego z XIX wieku. Przede wszystkim skupiamy się na wyprawie Napoleona na Rosję, a co za tym idzie udziale Polaków w jego kampanii. To wzniosły i ważny moment, jak żaden inny dający nadzieję na pokonanie Moskali i uwolnienie się spod jarzma zaborcy. Historia wielkiego zrywu jest pisana perypetiami kilku osób, choć ważnych i gorliwych patriotów, to działających wspólnie dla dobra kraju.

Pojedynki, polowania i schadzki

W historii nie może zabraknąć zagmatwanych wątków miłosnych, od których autor nigdy nie stronił. Nie ocenia swoich bohaterów, ale bardzo często daje do zrozumienia jakie wartości są dla nich nadrzędne. Poznamy krystalicznie idealną Zosię, dość rozwiązłą i bezpośrednią Telimenę oraz niezdecydowanego Tadeusza. Przede wszystkim zagłębimy się w przeszłość, gdzie poznamy losy związku Jacka Soplicy z niejaką Ewą, której ojciec Stolnik nie był zachwycony jej wyborem przyszłego małżonka. Decyzja hrabiego wprawi w ruch szereg wydarzeń, które złożą się na ponad trzydziestoletnią historię wszystkich mieszkańców Soplicowa. Przede wszystkim odbije się na życiu Jacka, najbardziej tragicznej z postaci całej epopei.